Kerkhofslaan

Disse keer nem ik jim met naar de Kerkhofslaan. At we fan ou de algemene begraafplaats beginne komme we op un plek wer feul fan oans dierbaren lègge. De begraafplaats is officieel in 1827 in gebrúk nomen, dit was earder dan de planning was destiëds. De oarsaak hyrfan was un epidemie dy feroarsaakt wurdde deur un oferstroming, welke ut gefolch was fan un sware storm in combinatie met un springvloed. Hyrdeur besweken in de nacht van 3 op 4 februari 1825 de dyken dy de Sûdwesthoeke beskerme moest teuchen de Sûdersee. Ut duurde tot ongefeer half april dat jaar foardat alle landerijen rond Sneek weer un bitsje droochfielen. Je kenne je wel foarstelle dat dit groate skade aanrichten had, dúsenden stuks fee had de doad fon,n  en boeren waren alles kwyt.

Ingang Algemene begraafplaats c.a. 1960

Mar derna kwam ut ergste noch, de epidemie brak út! En ik hou ut mar efen bij un fersamelnaam want dur wurdt sproken ofer cholera mar disse siekte was toen noch nyt bekend in Nederlaan folges de geleerden, ut ken ok tyfus of selfs malaria weest hewwe! Mar in yder gefal feul minsen besweken hyr aan, nyt su freemd natuurlijk want ut drinkwater was besmet raakt deurdat rottende beesten oferal lagen en ut in april al behoarlijk warm was. Ut stonk ferskrikkelijk in,e stad en fer der búten. De siekte trof de gehele Súdwesthoek mar dur wurdt sproken dat foaral Sneek troffen wurdde en hyrbij un tiende deel fan de befolking stierf. Deur ut hoge sterfte cyfer kon men dit nyt meer kwyt op ut (Oud) kerkhof bij de Martinikerk, maar ok fanwege besmettingsgevaar. In 1827 is dus fersnelt wat nou de algemene begraafplaats is, in gebrùk nomen welke un ontwerp was fan stadsarchitect Pieter Jentjes Rollema en op 3 december 1827 kon de earste oferledene ter aarde wurdde besteld. Wat ok noch wel efen moai is om te fertellen is dat de laan In 1828 de naam kreech kerkhofslaan wat eigenlijks verwyst nar un kerk, dit klopt natuurlijk niet want dur het der nooit un kerk staan! In ieder gefal ist un skitterende begraafplaats wer feul aandacht aan besteden wurdt en dur altyd netsjes bij staat, Ju fyne dur oarlogsgrafen ,mar ok de gedenkstiën fan de familie Lever.

Gedenksteen van de familie Lever

Fanou de begraafplaats gaan we ferder de kerkhofslaan op, en de húsen aan de rechterkant binne bouwt rond 1930. Even ferderop komme we de naam Tranendal teuchen, hyr wurdden in 1864 24 hûzen bouwt en in 1870 ston,n dur al 54. Ok dit kon,n je wel un folksbuurt noeme, en dat je goed met de buren moesten kenne was wel noadsakelijk want anders hadden je un probleem! 1 prifaat per 6 woaningen!

Tranendal

Wat ik dur ofer lesen hew was,t un hechte buurt wer selfs rond de jaren 20 un waarsegster woant het, Johanna Gordel hete su, wer feul Snekers langs kwamen om te hoaren wat de toekomst foar hun in petto had en folges de beweringen kwamen hur foarspellingen faak út! Dur binne fast noch wel meer ferhalen te fertellen ofer de bewoaners fan ut tranendal, en krek su as in alle folksbuurten waren ok der ferskillende soarten minsen met allemaal hun eichen  ideeën en gewoantes. Midden jaren 70 is ut sloopt om plaats te maken foar ut kantoar fan machinefabriek Hubert, wer later de Belastingdiënst inkwam. We lope deur naar de Hospitalerbrùgge disse naam komt fermoedelijk fan de kloasterterp `het Hospitaal` fan de Johannieterorde dy begin 1300 aan ut end fan de laan staan mut hewwe. Ut Catharijneconvent mut erges in,t begin fan de 12de eeuw stichten wese deur monniken fan de Johannieter Orde. Disse broederskap noemt naar Johannes de Doper was fan oarsprong op siekensorg richten. Mar om der nou útgebreid op deur te gaan is wat drooch fan stof.

Op de Hospitalerbrùgge of ok wel ,su at wu sègge de hoche brùgge, gaan we nar snackbar van der Wal, (der foar fan Slippens), foar un softijsje en dan sit oans kuier dur weer op .

Hospitalerbrug in wintertooi

Ik kiek noch efen de Franekervaart ofer en denk noch efen bij my self aan molen de Monnik, in gedachten siën ik m draaien en siën de tjalken en skûtsjes bomend onder de brùgge deur gaan. De kerkhofslaan, un laan met feul ferhalen en un groate geskiedenis, maar ok un laan wer wu aan woane, en wer feulen fan oans hun allerlaatste kuier fan Sneek belefe salle.

Snackbar van der Wal, voorheen snackbar van Slippens